Ai đang đóng thuế?

Trên giấy tờ

Theo quy định của pháp luật, người nộp thuế là các cá nhân và tổ chức có nghĩa vụ kê khai và chuyển tiền thuế cho Nhà nước. Điều này bao gồm:

• Người lao động: Thuế thu nhập cá nhân thường bị khấu trừ trực tiếp từ lương hàng tháng. Đây là khoản thuế mà hầu hết mọi người đều phải đối mặt, và nó được tính dựa trên mức thu nhập của bạn.

• Người tiêu dùng: Khi bạn mua hàng hóa hoặc dịch vụ, bạn thường phải trả thuế giá trị gia tăng (VAT). Đây là loại thuế gián thu, nghĩa là bạn trả thuế thông qua việc mua sắm hàng ngày.

• Doanh nghiệp: Các công ty phải nộp nhiều loại thuế khác nhau, bao gồm thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế xuất nhập khẩu, thuế tài nguyên, và nhiều loại thuế khác. Những khoản thuế này được tính dựa trên lợi nhuận, doanh thu, hoặc hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.

Tuy nhiên, việc xác định ai là người nộp thuế trên giấy tờ chỉ là một phần của câu chuyện. Điều quan trọng hơn là ai thực sự gánh chịu gánh nặng của thuế.

Trên thực tế

Trong kinh tế học, khái niệm gánh nặng thuế (tax incidence) mô tả việc ai là người cuối cùng phải chịu khoản thuế đó. Gánh nặng thuế không phụ thuộc vào ai là người nộp thuế trên giấy tờ, mà phụ thuộc vào ai là người thực sự mất tiền và không thể đẩy chi phí đó cho người khác.

Nguyên tắc cơ bản là: Bên nào ít linh hoạt hơn, có ít lựa chọn thay thế hơn, thì bên đó sẽ phải gánh chịu thuế. Điều này giải thích tại sao người tiêu dùng thường phải trả thuế VAT, trong khi doanh nghiệp có thể chuyển gánh nặng thuế sang người lao động hoặc khách hàng tùy thuộc vào tình hình thị trường.